Vrijdagsmaal

IJszwemmen

---

Vanmorgen schopte ik me de dag weer in. Een paar uur later zat ik weer in het zadel. De eerste 30 km door de druilerige regen, 45 km droog en de laatste 10 door de miezer. Toen was ik bij mijn moeder en man. Ze zetten me een lekker vrijdagsmaal voor: gekookte aardappelen, worteltjes en vis. Mijn stukje schreef ik donderdag al in de studiezaal van het Amsterdams Stadsarchief (daar moest ik door een computerstoring eindeloos wachten op informatie):

Al een tijdje zwem ik minsten een keer per week in zee. Eerst fiets ik 26 km naar het strand en dan neem ik een duik. Voor de vaste lezers van Zandkastelen geen geheim. Daarna voel ik me lekker en van de pijn die me dagelijks kwelt heb ik voor even nog maar weinig last. Hoe zou dat toch komen?

In 2007 begon ik net iets meer dan te kwakkelen. Eén van de eerste diagnoses was chronish pijnsyndroon. Hoe men daar op kwam snap ik echt niet als ik de symptomen zie, maar ik ging naar een psychologe. Zij raadde me het lezen van het boek Pijn door Amanda Kluveld aan. Dat is een vreemd rommelig geschreven boek, maar ook een interessante tocht door het verschijnsel pijn hebben, pijn bestrijden en pijn opzoeken. Aan het begin van ieder hoofdstuk staat een persoonlijk cursiefje. Het zijn de mooiste stukjes van het boek; samenvattingen, gedachten bij en redenen voor de zoektocht. In een ervan komt een tante voor die zich met brandnetels slaat om de pijn te verdrijven. Komen we hier al wat dichterbij bij mijn zeezwemmen? Overigens bleek ik in de periode dat die therapie duurde twee kwalen te hebben: suikerziekte (meer dan duidelijk afleesbaar in bloedwaardes, niemand had ze bekeken) en vervolgens poly neuropathie. Voordat dit bekend was verloor ik ook nog mijn baan. Maar dat is al weer meer dan zes jaar geleden. De therapie veranderde door dit alles van karakter; ik leerde er beter door reflecteren.

Waar ik wel een broertje dood aan heb, zijn de ideeën dat je pijn als vriend moet beschouwen. Vooral binnen de mindfulness houden ze er soms nogal bizarre ideeën op na. Breng het bewustzijn naar de pijn. Of schep ruimte om de pijn. De therapieën gaan er veelal vanuit dat je de pijn niet je leven moet laten beheersen, daar is niets op tegen. Maar wat ze ook stellen is dat je pijn niet mag negeren. Waarom niet? Er bij stil staan maakt het in mijn geval niet beter en zorgt niet voor een beter leven en meer aandacht voor mijn werk. Nu ik dit stukje schrijf voel ik de pijn en dat is niet fijn, net zoals jeuk niet leuk is. Het kost een bak energie. Energie die ik toch al met moeite op peil houd. Als ik het toelaat gaat de pijn alles overheersen, terwijl ik hem nu goed onder controle heb. Op de fiets zoek ik de pijn op door lang en ver te trappen, maar ook gelijktijdig te genieten van de omgeving, prestatie en de endorfine die mijn hersenen beïnvloeden. Misschien zoek ik dat soort pijn ook wel met die duik. Dan laat ik de pijn toch een beetje mindful toe. Als ik het niet doe dan trek ik het niet.

In het boekje van Kluveld komen wel mensen die haken door het lijf slaan voor, maar ijszwemmers volgens mijn herinnering niet. Toch moet ik daar wel aan denken. Nu is de zee nog lang niet op winterwatertemperatuur waardoor organen zich sterken, het immuunsysteem zich verbetert en ook zal de griep er niet door geremd worden. Maar wel is er de kick van: dat doe ik toch maar mooi en de sensatie van het door zijn in te koud en krachtig water. Het geeft zelfvertrouwen als je zo'n 'prestatie' levert. Je stapt uit je gewone wereld in een bijzondere (alsof je even vakantie van je normale leven neemt). De afleiding is groot; je lichaam heeft wel iets anders te doen dan stil staan bij de pijn. Anderzijds, omdat je altijd met pijn leeft, maakt wat kou ook niet uit.

De foto's kan je aanklikken voor een grotere versie. De strand foto's zijn gemaakt op 22 oktober. De bosfoto's twee dagen later op de tocht naar mijn moeder.

Geniet

The ships roling by

Geniet van de zon op het water en je kale kruin. Van de regenbui die over zee aan komt waaien en die jij net mee pikt. Geniet van de hagelstenen en de regenboog. Van de sneeuwroem, de brem en hyacinten op het land en in de berm. Geniet van de plevieren, scholeksters, meeuwen en de roep van een buizerd boven de bomen. Geniet van de schepen op zee, zelfs als ze van de fraaie Hondsbossche een strand maken. Geniet van de dubbele espresso.

Gelukkig fiets je aan de goede kant van het kanaal en raak je niet verstrikt in veiligheidsmaatregelen die het land op zijn kop zetten. Zo erg zelfs dat er op zondag alleen in Alkmaar gevoetbald kan worden. Kijk even niet naar de kernreactor die je ziet achter platgewaaide boompjes voorbij Petten.

Van Zee

Aanlegplaats

Primo Levi
vertaling Maarten Asscher en Reinier Speelman

Gelukkig de mens die de haven bereikt heeft,
Die zeeën en stormen achter zich laat,
Wiens dromen gestorven zijn of nooit geboren,
en die zit te drinken in het café van Bremen,
dicht bij de haard en van zijn rust geniet.
Gelukkig de man als een gedoofde vlam,
Gelukkig de man als zand in een riviermond
Die zijn last heeft neergezet, en zich het voorhoofd heeft gewist
En die uitrust aan de rand van de weg
Hij heeft geen vrees, noch hoop, noch verwachting,
Maar onbewegelijk kijkt hij naar de ondergaande zon.

Maar dit wil ik niet. Ik wil niet aankomen. Ik wil niet met een boterham met pindakaas naar de zee om daar de zon weg te zien zakken. Geef mij de tijd en ruimte, dan zal ik juist naar Vladiwostok fietsen. Daar zou ik dan de zon aan zijn reis zien beginnen.

Naar de bodem zakkend zand. Het is een paar mm of µm groot. Het is een eindproduct. Soms wordt het weer gebruikt in de bouw van wegen of gebouwen. Maar het begon als steen. Als rotsen die continenten hun vorm gaven. Rivieren deden onstaan. Zo groots hoeft en kan het niet. Maar dat ene rotsblok wil ik wel zijn. Door zijn ligging stroomt het water net wat anders.

Het is niet dat ik Levi niet snap. Het is niet dat ik het niet mooi vind. Zelfs in het Italiaans is het mooi om te horen (klik maar op dat filmpje). Het is niet dat ik het niet ook zou willen. Op een bankje naar de in zee zakkende zon kijken. Maar ik verzet me tegen het einde van mijn geschiedenis. Ik zoek naar een klein plekje om te ontdekken wat ik wil zeggen (liefst ook nog als ik krakkemikkig ben). En ik zoek naar een klein hoekje om daar over te schrijven en spreken.

Gelukkig weet ik die hoekjes nog steeds te vinden. En die zakkende zon, daar kijk ik bewogen naar om daarna weer verder te gaan.

L'approdo

Felice l’uomo che ha raggiunto il porto,
Che lascia dietro di sè mari e tempeste,
I cui sogni sono morti o mai nati,
E siede a bere all’osteria di Brema,
Presso al camino, ed ha buona pace.
Felice l’uomo come una fiamma spenta,
Felice l’uomo come sabbia d’estuario,
Che ha deposto il carico e si è tersa la fronte,
E riposa al margine del cammino.
Non teme né spera né aspetta,

Ma guarda fisso il sole che tramonta.

Je kan de foto's aanklikken voor een grotere versie. Bovendien krijg je soms informatie als je er met de muis op gaat staan.

'L'Approdo' di Primo Levi from Nic Sebastian on Vimeo.

Suppletie

Landinwaarts

Het leek verder dan het was. De wind blies zand van het strand op de duinen; van de duinen op andere duinen; en dan landinwaarts. Voor het strand ligt een schip dat de kust verhoogt. Het is vandaag zandsuppletie voor de hele kuststrook. Goed dat er ook wat blijft liggen. Bij mij slibt er ook wel eens iets aan of komt en waait weer weg. 

De boot van Veere voer nog niet. Pas op 28 april. De Fast Ferry van de Maasvlakte naar Hoek van Holland ook niet. Het schip was kapot. Er voer een vijfentwintig jaar oud vletje. Niemand die het wist behalve een paar anderen en ik die van niets wist. Een meevaller een ander schip dat me over woelige baren en door zandstormen bracht.

'Dit is pas genieten', zei een man, die veel sneller was dan ik, in het voorbijgaan. Naast het pad naar Zandvoort hing aan de ene kant de ondergaande zon tussen wat wolken en aan de andere de stilte van de waterleidingduinen. Uit de lift op het station kwam een vervelend om mij lachende vrouw. Ik was te moe om een gevatte opmerking te maken, maar ook om het me aan te trekken.

Je kan de foto's aanklikken voor een grotere versie.